Τι μπορούμε να κάνουμε για να βοηθήσουμε ένα παιδί να προσαρμοστεί ομαλότερα στο σχολικό περιβάλλον

Οι ειδικοί προτείνουν κάποιους τρόπους με τους οποίους η προσαρμογή του παιδιού στον παιδικό σταθμό μπορεί να γίνει μία ευκολότερη διαδικασία, ώστε το παιδί να προσαρμοστεί ομαλά και οι γονείς να νιώθουν ασφάλεια και σιγουριά ότι το παιδί τους περνάει καλά στο νέο του περιβάλλον.

1) Είναι πολύ σημαντικό το παιδί να έχει συνηθίσει σε μικρούς αποχωρισμούς (π.χ. όταν οι γονείς του πηγαίνουν στη δουλειά). Κατά τους αποχωρισμούς αυτούς, οι γονείς καλό είναι να ενημερώνουν το παιδί για την απουσία τους και να το αποχαιρετούν στοργικά για να μη νιώσει εγκατάλειψη, η οποία εντείνει την ανασφάλεια του παιδιού αλλά και των γονιών του. Παράλληλα, και οι γονείς αρχίζουν να εμπιστεύονται τη φροντίδα του παιδιού τους και σε άλλα πρόσωπα και να αντιλαμβάνονται ότι μπορεί να είναι ασφαλή ακόμα και στην απουσία τους.

2) Αν ένα παιδί έχει συνηθίσει να έρχεται σε επαφή με νέα πρόσωπα και μέρη, τότε η προσαρμογή του είναι πιο εύκολη, ενώ ένα παιδί που μεγαλώνει σε ένα «αποστειρωμένο» περιβάλλον είναι πιο πιθανό να εκδηλώνει φοβικές αντιδράσεις σε καθετί νέο και άγνωστο, όπως το σχολείο.

3) Θεωρητικά, προτείνεται μέχρι την ηλικία των 2 χρόνων το παιδί να παραμένει στο σπίτι με τους γονείς του ή με κάποιο πρόσωπο με το οποίο είναι εξοικειωμένο. Στη συνέχεια, καταλληλότερη θεωρείται η σταδιακή ένταξη του παιδιού στον παιδικό. Ενδείκνυται τον πρώτο καιρό (γύρω στους τρεις μήνες) ένας από τους δύο γονείς, εφόσον μπορεί, να συνοδεύει το παιδί του στο σχολείο και να κάθεται μαζί του με στόχο την ομαλότερη προσαρμογή του. Σταδιακά, ο χρόνος παραμονής του παιδιού στο σχολείο αυξάνεται και ο γονέας αρχίζει να απομακρύνεται σιγά σιγά. Σε αυτήν τη φάση, ένα αγαπημένο αντικείμενο του παιδιού από το σπίτι (π.χ. κάποιο αρκουδάκι), το οποίο θα το συντροφεύει στον παιδικό σταθμό, θα μπορούσε να συμβάλλει στη μείωση του άγχους του, λειτουργώντας κατά κάποιον τρόπο σαν υποκατάστατο των γονιών και εμπνέοντας στο παιδί σιγουριά και ασφάλεια.

4) Πολύ βοηθητικό θεωρείται και η γνωριμία του παιδιού με τη δασκάλα του και το χώρο του σχολείου πριν την είσοδό του εκεί, δίνοντας τη δυνατότητα στο παιδί να εξοικειωθεί με τη δασκάλα και το χώρο, να εγκαταλείψει τυχόν αρνητικά σενάρια που έχει φανταστεί (π.χ. ότι η δασκάλα είναι αυστηρή, ότι δε θα τον αγαπούν) και να σχηματίσει μία θετική εικόνα γι’ αυτό (π.χ. ότι το σχολείο είναι ένας χώρος διασκέδασης, όπου θα κάνει νέους φίλους, θα μάθει καινούρια παιχνίδια, θα ακούσει νέα παραμύθια, κ.α.). Όσο περισσότερες πληροφορίες έχει το παιδί για τον παιδικό σταθμό, τόσο μικρότερος είναι και ο φόβος του για το τι θα συναντήσει εκεί. Επίσης, θα μπορούσε να συμβάλει θετικά και μία συζήτηση των γονέων με το παιδί, η οποία θα το προετοιμάσει για την είσοδό του στη σχολική ζωή. Ένα παιδί που προετοιμάζεται από τους γονείς του για τις σχολικές δραστηριότητες και ενημερώνεται ότι το σχολείο είναι ένας χώρος μάθησης και ψυχαγωγίας, θα προσαρμοστεί πιο εύκολα. Αντίθετα, ένα παιδί που έχει μία ασαφή εικόνα για το σχολείο, που ακούει συνεχώς από τη μητέρα του ή τον πατέρα του «να προσέχεις αυτό…», «να μην κάνεις εκείνο…..» και βλέπει την αγωνία και το φόβο στα μάτια τους αναπτύσσει για το σχολείο ένα αίσθημα φόβου, και καχυποψίας.

5) Παράλληλα, η στάση του γονιού απέναντι στο σχολείο επηρεάζει και τη στάση του παιδιού απέναντι σ’ αυτό. Αν ο γονιός εκφράζεται αρνητικά για τον παιδικό σταθμό και εκδηλώνει τη δυσαρέσκειά του μπροστά στο παιδί, είναι πιθανό να αναπτύξει και αυτό έναν αρνητισμό για το σχολείο. Είναιπολύ σημαντικό, λοιπόν, τυχόν προβλήματα που προκύπτουν στη συνεργασία με το σχολείο να συζητιούνται με τους παιδαγωγούς και τους ειδικούς συνεργάτες του σχολείου χωρίς την παρουσία του παιδιού. Ακόμη, είναι πιθανό να ενταθεί η αρνητικότητα και η απροθυμία του παιδιού, εάν η στάση των γονέων απέναντι στο σχολείο δεν είναι κοινή.

6) Σταθείτε δίπλα στο παιδί σας, αφιερώστε ίσως λίγο παραπάνω χρόνο, ακούστε το και δείτε την αγωνία του σαν φυσιολογική απέναντι σε κάτι τόσο καινούριο και άγνωστο για το ίδιο, όχι σαν ένα «πρόβλημα» που εμφανίστηκε ξαφνικά. Αποφύγετε να το μαλώσετε, δείξτε του ότι είστε περήφανοι για όλα αυτά που καταφέρνει, γίνετε το παράδειγμα του, μιλήστε του για τις δικές σας εμπειρίες και ενθαρρύνετε το να συνεχίσει.

7) Εξηγείστε του πως τα συναισθήματά του δεν είναι παράλογα και δικαιολογείστε τη στάση του. Δεν είναι εύκολο αυτό που του συνέβη, άλλαξε όλη του η καθημερινότητα, μεγάλωσε. Τώρα πια μαθαίνει να είναι πιο ανεξάρτητο, κοινωνικό, να καταφέρνει πράγματα, να προσπαθεί.

8) Ενθαρρύνετέ το να συνεχίσει να εκφράζεται και να εξωτερικεύει το πώς νιώθει. Αυτά που ζει είναι συναρπαστικά για το ίδιο, αλλά μπορεί κάποιες στιγμές να δυσκολεύεται να διαχειριστεί όλο αυτό το πανηγύρι νέων εμπειριών και συναισθημάτων. Να θυμάστε πάντα ότι έχετε απέναντί σας ένα παιδί που πολύ συχνά δεν μπορεί να εκφράσει με λόγια αυτά που αισθάνεται.

9) Προσπαθείστε όσο μπορείτε να κρατήσετε ένα σταθερό πρόγραμμα. Αν η καθημερινότητά του αλλάζει συνεχώς, μπερδεύεται και αποδιοργανώνεται περισσότερο.

10) Παραμείνετε συνεπείς στις απόψεις σας και υποστηρίξτε τες, μέχρις ότου το παιδί μπορέσει να καταλάβει γιατί χρειάζεται να πηγαίνουμε σχολείο και να δει τα οφέλη από αυτό. Γενικά, η αντίδραση των γονέων απέναντι στα καλέσματα με κλάματα και φωνές του παιδιού είναι πολύ σημαντικό να παραμείνει ψύχραιμη και σταθερή. Με τη βοήθεια και των παιδαγωγών, οι γονείς καλό είναι να αφήσουν το παιδί τους να εκδηλώσει τα συναισθήματά του και στη συνέχεια να το καθησυχάσουν και να το διαβεβαιώσουν για την επιστροφή τους. Αξίζει να θυμόμαστε ότι όσο περισσότερο παρατείνεται η διαδικασία του αποχωρισμού, τόσο πιο δύσκολη είναι και η ολοκλήρωσή του. Αν οι αντιδράσεις του παιδιού κρατήσουν τους γονείς κοντά του ή οδηγήσουν στην απομάκρυνσή του από τον παιδικό σταθμό και την επιστροφή στο σπίτι, θα λειτουργήσουν ενισχυτικά και θα οδηγήσουν στην επανεμφάνιση αντίστοιχων ή ίσως και πιο έντονων συμπεριφορών. Οι συχνές διακοπές κατά τις οποίες το παιδί μένει για λίγες μέρες σπίτι και μετά επιστρέφει στο σχολείο δυσχεραίνουν την ομαλή ένταξή του στο σχολικό περιβάλλον. Όσο και αν είναι δύσκολο, οι γονείς πολλές φορές είναι προτιμότερο να κλείνουν τα αυτιά τους, να μην επηρεάζονται από τα καλέσματα του παιδιού και να παραμένουν συνεπείς στις υποσχέσεις και συμφωνίες που έχουν κάνει με το παιδί, αποχωρώντας και δείχνοντάς του εμπιστοσύνη ότι μπορεί να αντιμετωπίσει με τη βοήθεια των δασκάλων και των συνομιλήκων του την κατάσταση.

11) Τέλος, είναι απαραίτητο να δημιουργηθεί ένα κλίμα συνεργασίας και εμπιστοσύνης μεταξύ των παιδαγωγών, του βοηθητικού προσωπικού, των συμβούλων, των γονέων και του παιδιού. Οι παιδαγωγοί και το προσωπικό σε συνεργασία με τον Ψυχολόγο οφείλουν να παρακολουθούν καθημερινά όλα τα παιδιά και κατά τη διάρκεια των γνωστικών δραστηριοτήτων και κατά τη διάρκεια του παιχνιδιού και να ενημερώνουν τους γονείς για οτιδήποτε κρίνουν ως βοηθητικό ή ανησυχητικό.

Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνση σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *